مراقبت مناسب از گوساله تازه متولد شده
- تاریخ نشر : خرداد ۲۳, ۱۴۰۵
- نویسنده : زیتون اصفهان

مراقبت و نگهداری مناسب از گوساله تازه تولد سود زیادی برای گاودار ایجاد می کند. این سود تنها سلامت گوساله نیست، بلکه برگشت سرمایه پرورش دهندگان گوساله را نیز افزایش می دهد. حتی یک مزرعه با ۷۰ گاو شیری و تولید میانگین ۶۰۰ تن شیر سالیانه می تواند به راحتی فقط با تمرکز بر روی موضوع مراقبت از گوساله، سود سالیانه را به مقدار قابل توجهی افزایش دهد.
بسیار مهم است که یک گوساله تازه تولد، قبل از مواجه شدن و آلوده شدن با مدفوع و باکتریها، آغوز مصرف کند. تولد گوساله در یک محیط تمیز و اطمینان از مصرف حدود ۲ لیتر آغوز به محض تولد بسیار ضروری است. ۲ لیتر دیگر باید ۶ ساعت بعد تغذیه گردد. تغذیه هر ۴ لیتر در یک نوبت و دو ساعت پس از تولد نیز یکی دیگر از گزینه هاست.
اولین شیر تولید شده در یک ساعت پس از زایمان شامل بالاترین میزان ایمونوگلوبین (آنتی بادی) است. ایمنوگلوبین ها از طریق جفت به گوساله منتقل نمی شوند، بنابراین تنها منبع ایمنی، انتقال آن بوسیله خوراندن آغوز به گوساله تازه تولد در دوره کوتاهی پس از زایمان است.
تغذیه گوساله با بیشترین مقدار ممکن آغوز به شدت توصیه می شود
تغذیه آغوز با کیفیت بالا یک ساعت پس از تولد بهترین راه برای جلوگیری از اسهال و پنومونی است. ولی این طلای مایع در بسیاری از گاوداری ها به اندازه کافی استفاده نمی شود.
راه حل های کاربردی زیادی برای ارتقاء انتقال غیرفعال ایمنوگلوبین و آغاز کار سامانه ایمنی در بدن گوساله تازه متولد شده وجود دارد:
- هنگام دوشیدن آغوز از یک سطل در دار استفاده کنید تا به فضولات آلوده نگردد.
- دسترسی به یخچال را آسان سازید و برای نگهداری از سطل ها یا کیسه های دو لیتری استفاده کنید.
- روی سطل ها یا کیسه ها شماره گاو را یادداشت کنید و حتی الامکان سعی کنید برای هر گوساله از آغوز مادر خودش استفاده کنید تا به این وسیله از شیوع بیماری یون جلوگیری کنید.
- آغوز را تا ۳۷ درجه سانتیگراد یعنی معادل دمای بدن گوساله تازه تولد گرم کنید. شما می توانید کیفیت آغوز را از طریق مدیریت گاو خشک و تنش کمتر در حین زایش ارتقاء ببخشید. اندازه گیری کیفیت آغوز با کلستروم متر، کار هوشمندانه ای است. اگر کیفیت مناسب نباشد می توانید ۴ لیتر آغوز پاستوریزه منجمد شده را جایگزین نمائید.
بهترین کار برای گاوداری های بزرگتر، استفاده سریع از شیر گاوهای تازه زا در جایگاه زایش است.
گوساله تازه تولد باید به ۲۰ لیتر آب ولرم و بستری از علوفه نرم و خشک در جلوی مادر دسترسی داشته باشد. این پاداش گاو زایمان کرده است که به آرامی دوشیده شود، در حالیکه گوساله اش که در یک محیط تمیز قرار گرفته را لیس می زند. در این صورت شما مقدار بیشتری آغوز می دوشید و جفت ماندگی کمتری مشاهده می کنید.
به محض اینکه گاو دوشیده شد و به گوساله تازه تولد آغوز داده شد، گوساله را باید خارج کرد تا گاو خوراک بخورد. وقتی گوساله را روی علوفه خشک قرار می دهید، گاو تمایل به خوردن علوفه می نماید چون بوی گوساله اش را می دهد. تحریک به مصرف خوراک بلافاصله پس از زایمان احتمال بروز کتوز و جفت ماندگی را کاهش می دهد.
در مورد بستر گوساله و خوراک گوساله خساست به خرج ندهید
- در مواقعی که شیر یا جایگزین شیر تغذیه می شود، برای یک گوساله ۴۰ کیلوگرمی، ۶ لیتر (حدود ۱۵ درصد وزن بدن) آغوز توصیه می شود.
- گوساله ها را در چند هفته اول سه بار در روز با شیر تغذیه کنید و کنسانتره استارتر گوساله نیز به صورت آزاد در اختیارش قرار دهید، سپس از ۱۴ تا ۳۰ روزگی ۸ لیتر باید تغذیه شود. هر نیم کیلوگرم وزن اضافه تر قبل از شیرگیری معادل ۱۰۲ کیلوگرم شیر بیشتر در شیردهی اول است.
- تامین یک جایگاه گرم و خشک در مواقعی که هوا گرم است موضوع مهمی است. برای دو ماه اول از یک بستر کاهی عمیق و نرم استفاده کنید به طوری که پاهای گوساله هنگامی که داراز می کشد دیده نشود.
- یک منطقه استراحت گاهی عمیق برای گوساله های بالاتر از ۶ ماه توصیه می شود. تا رسیدن به این سن بخاریهای درونی (شکمبه) انرژی کافی برای حفظ موثر گرمای بدن تولید نمی کند.
- برای بررسی بهداشت جایگاه گوساله از آزمایش زانو استفاده کنید، اگر شلوار شما خیس شد بسترگوساله شما به کاه بیشتری نیاز دارد.
- بسیاری از گوساله ها بیش از حد از تنش سرمایی رنج می برند. آنها چربی و ماهیچه های بدن را می سوزانند و به بیماری حساس می شوند. به طور مثال گوساله هایی که تحت تاثیر تنش سرمایی قرار می گیرند.